پژوهش‌های دفاعی امنیتی اسلام

پژوهش‌های دفاعی امنیتی اسلام

تحلیل روش های دعوت به جهاد در قرآن با ابتنای بر واژه انگیزشی «تحریض»

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دکتری قرآن و متون اسلامی دانشگاه معارف اسلامی قم ، ایران.
چکیده
در قرآن کریم روش های متنوعی جهت دعوت به جهاد بیان شده که دارای جنبه های روانشناختی است، حال این سوال پیش می آید که قرآن کریم برای دعوت به جهاد با ابتنای بر واژه «تحریض» از چه روش هایی استفاده نموده است؟ به همین جهت پژوهش حاضر با هدف بررسی و تحلیل روانشناختی این شیوه های انگیزشی بر اساس آیات قرآن و احادیث و نیز استخراج مؤلفه های مفهومی واژه «تحریض» انجام شده است. روش این پژوهش توصیفی – تحلیلی بوده و ابتدا مؤلفه های واژه «تحریض» از منظر لغت شناسان کشف شده و سپس شیوه های تقویت انگیزه جهاد در قرآن استخراج شده و بر اساس نظریات انگیزشی دانش روانشناسی مورد تحلیل قرار گرفته اند. یافته های پژوهش نشان می دهد که واژه «تحریض»، ترغیب افراد نسبت به پرداختن به امور خطیری است که تخلف از آن، هلاکت قریب الوقوع را در پی خواهد داشت که این ترغیب با دو روش «تزیین» و «تسهیل» انجام می شود. همچنین روش های بکار رفته در قرآن نیز بر اساس مؤلفه های لغوی آن بوده که بیان انواع پاداش های جهاد به عنوان تزیین عمل و روش های بیان توانایی های رزمندگان و نیز ضعیف انگاری دشمن نیز در راستای آسان انگاری یا تسهیل در انجام عمل می باشد.
کلیدواژه‌ها